Meer
Publicatiedatum: 23-09-2019

Inhoud

Programma onderdelen

Financiële toelichting op de begroting

Financiële toelichting op de begroting

In dit hoofdstuk is opgenomen:
- Presentatie algemene dekkingsmiddelen volgens het BBV

- Overzicht incidentele lasten en baten per programma

Klik hieronder op een hoofdstuk voor meer informatie.

Presentatie algemene dekkingsmiddelen volgens het BBV

Presentatie algemene dekkingsmiddelen volgens het BBV

Klik hieronder op een onderdeel.

Lokale heffingen

De gemeente Staphorst kent de volgende niet bestedingsgebonden gemeentelijke heffingen: (bedragen x €1.000)
Soort Rekening 2016
Begroting 2017 (na wijziging) Begroting 2018
Meerjarenraming 2019
Meerjarenraming 2020
Meerjarenraming 2021
OZB
2.588 2.653 2.752 2.820 2.891 2.963
Forensenbelasting 61 60 61 62 63 64
Toeristenbelasting 58 47 48 49 49 50
Hondenbelasting 52 52 53 54 55 56
  2.759 2.812 2.914 2.985 3.058 3.133

De onroerende zaakbelasting is in de jaren 2011 t/m 2014 jaarlijks verhoogd met 9,25% (2% trendmatig en jaarlijks 7,25%). In 2015 en 2016 is rekening gehouden met een trendmatige verhoging van 1,5% en in 2017 van 1% en in 2018 weer 1,5%. Tevens is rekening gehouden met een geringe areaaluitbreiding. De overige belastingen zijn trendmatig verhoogd met 1,5% en in 2017 met 1% en in 2018 weer met 1,5%.

Algemene uitkeringen

Soort Rekening 2016
Begroting 2017 (na wijziging) Begroting 2018
Meerjarenraming 2019
Meerjarenraming 2020
Meerjarenraming 2021
Algemene uitkering 12.869 12.900 14.034 14.473 14.834 15.150
Uitkering deelfonds sociaal domein 5.926 5.689 5.715 5.410 5.358 5.382
Totaal 18.795 18.589 19.749 19.883 20.192 20.532
Uitkeringsfactoren 1,445 1,420 1,502 1,536 1,562 1,581

De geraamde algemene uitkeringen uit het gemeentefonds zijn gebaseerd op de mei-circulaire 2017, waarbij rekening is gehouden met een uitkeringsfactor in 2018 van: 1,502. Eén punt uitkeringsfactor geeft voor onze gemeente een bedrag van € 10.030.

De uitkeringsfactor in de meerjarenraming voor de jaren 2019 t/m 2021 is resp.1,536, 1,562 en 1,581. Dit meerjarenperspectief is gebaseerd op de ramingen in lopende prijzen.

Dividend

Geraamd zijn de navolgende dividenden en ontvangen interest:
(onderstaande dividenden zijn op de verschillende programma's verantwoord)

  Rekening 2016
Begroting primair 2017 Begroting primair 2018 Meerjarenbegroting 2019 Meerjarenbegroting 2020 Meerjarenbegroting 2021
Vitens N.V. 71 50 50 50 50 50
Idem - achtergestelde lening 9 12 4 3 2 1
Enexis N.V. - dividend 24 24 23 23 23 23
Idem - achtergestelde lening 4 4 0 0 0 0
Enexis B.V.- rente deelneming 9 5 1 0 0 0
Idem - vordering 4          
Venn: 2e vrijval Escrow fonds Verkoop 19
         
Rendo N.V. - dividend 325 322 322 322 322 322
Wadinco N.V. - dividend 20 20 20 20 20 20
Totaal programma 9 | functie 330 485 437 420 418 417 416
Rova N.V. - dividend 121 55 55 55 55 55
Rova N.V. - CV kapitaal Stivam
200          
Rova N.V. - achtergestelde lening 30 30 30 30 30 30
Attero - verkoop aandelen            
Attero - vrijkomend kapitaal (VAM)            
Totaal programma 8 | functie 721 351 85 85 85 85 85
Bank Nederlandse gemeenten 31 30 48 50 50 50
BNG Financial Bond Fonds 1 9 1 1    
BNG Government Bond Fonds 1 3 1 1    
Winst verkoop Financial Bond Fonds 10 10 10 10    
Winst verkoop Government Bond Fonds 69 50 60 50    
Rabo variabele couponobligatie 139 0 0      
Totaal programma 10 | functie 913 251 102 120 112 50 50
Algemeen totaal 1.087 624 625 615 552 551

Saldo financieringsfunctie

  Rekening 2016
Begroting primair 2017 Begroting primair 2018
Meerjarenbegroting 2019 Meerjarenbegroting 2020 Meerjarenbegroting 2021
Baten 772 81 36 14 1 -2
Lasten 18 0 0 0 0 0
Saldo 754 81 36 14 1 -2

Rentelasten:

           
Totaal doorbelaste rente: 839 132 135 166 162 157
Ten laste van:            
Stichting Zwembad 10 5        
Afvalverwerking (t.l.v. reserve) 12 12        
Riolering (t.l.v. reserve) 201 36 41 41 40 42
Grondexploitatie (bijschr.boekw.) 0          
Hyp. leningen exploitatie bijdrage industrieterrein 53 0        
Rente niet t.l.v. exploitatie 266 48 41 41 40 42
Doorbelaste rente t.l.v. exploitatie
573 84 94 125 122 115

De afname van de rentelast ten opzichte van 2016 komt doordat het rekenpercentage is teruggebracht van 3% in 2016 naar 0,5% vanaf 2017. Omdat we praktisch geen vreemd vermogen hebben is rente bijschrijven op gronden overeenkomstig BBV voorschriften niet meer toegestaan. Op de boekwaarde van gronden die nog niet in exploitatie zijn mag zo wie zo geen rente meer worden bijgeschreven. Hierdoor is de rentebijschrijving op grondexploitatie m.i.v. 2016 komen te vervallen. Het gevolg is dat deze rente niet meer ten gunste van de exploitatie komt. Dit overeenkomstig de nieuwe BBV voorschriften dat de doorberekende rente maximaal 0,5% mag afwijken van het berekende omslagpercentage, voor onze gemeente is dat 0,12%.

De gemeente rekent rentelasten aan de diverse programma’s toe, zodat die programma’s een integraal beeld geven van de kosten die met de uitvoering gemoeid zijn. Hoe meer rente wordt doorberekend (bij hogere boekwaarde), hoe hoger het rentevoordeel. Het lagere  rekenpercentage rente heeft tot gevolg dat de rentelasten op de programma’s afgenomen zijn, evenals het rentevoordeel (per saldo in totaliteit geen voor- en/of nadeel, behalve grondexploitatie en riolering) . Er wordt geen rente gecalculeerd over het werkzame eigen vermogen van de gemeente.

BTW- compensatiefonds

5 | BTW-compensatiefonds

  Rekening 2016
Begroting primair 2017 Begroting primair 2018 Meerjarenbegroting
2019
Meerjarenbegroting
2020
Meerjarenbegroting 2021
Gedeclareerde/ geraamde bedragen 2.017 1.350        

De afwijkingen tussen begroot en werkelijk is hoofdzakelijk een gevolg van een hoger of een lager bedrag aan investeringen waarop het BCF van toepassing is (openbaar nut: riolering, wegen, plantsoenen, bouwrijp maken grondexploitatie etc.) In de begroting worden geen BCF-bedragen meegenomen van investeringen. Vanaf 1 januari 2003 hebben de gemeenten te maken met het BTW- compensatiefonds (BCF). Gemeenten kunnen daardoor een groot deel van de hen in rekening gebrachte BTW-voordruk terug krijgen. Op 5 november 2009 is een raamovereenkomst (handhavingconvenant) met de belastingdienst ondertekend. Controle zal vooraf plaatsvinden, zodat de gemeente niet voor verrassingen komt te staan. Dit geldt voor zowel de omzetbelasting, BTW-compensatiefonds, loonheffingen en invordering van belastinggelden. Er wordt samengewerkt op basis van transparantie, begrip en vertrouwen.

Partijen streven naar een voortdurend inzicht in de actuele fiscale risico’s en een snelle en actuele standpuntbepaling binnen de kaders van de wet, regelgeving en jurisprudentie. De rechtszekerheid wordt hierdoor vergroot. Het convenant is afgesloten voor onbepaalde tijd en wordt periodiek geëvalueerd.

Doordat de begroting m.i.v. 2018 opgemaakt is in Pepperflow is het niet meer mogelijk om het te verwachten bedrag BTW-compensatiefonds te berekenen. In Pepperflow is in tegenstelling tot de vorige begrotingen in Excel geen kolom inclusief BTW. 

Overige algemene dekkingsmiddelen

Saldi van de (hulp)kostenplaatsen:
Onder de overige algemene dekkingsmiddelen staan de saldi van de (hulp)kostenplaatsen.

Rekening 2016 Begroting primair 2017 Begroting primair 2018 Meerjarenbegroting 2019 Meerjarenbegroting 2020 Meerjarenbegroting 2021
-396 0 0 0 0 0

In de oorspronkelijke raming worden in principe geen voor- en nadelen meegenomen. De werkelijke kosten worden middels een uurtarief volledig doorberekend aan de producten. Doordat er in de loop van het jaar bedragen beschikbaar worden gesteld (middels begrotingswijzigingen) ten laste van de (hulp)kostenplaatsen ontstaat er een begroot nadelig saldi op de (hulp)kostenplaatsen. Door de lagere kosten en hogere dekking is er in de afgelopen jaren veelal een voordeel ontstaan. Het geraamde voordeel in de meerjarenraming komt door afname van de kapitaallasten.

Onvoorzien: Werkelijk v.d. rek. saldo 2016 Begroting primair 2017 Begroting primair 2018 Meerjarenbegroting 2019 Meerjarenbegroting 2020 Meerjarenbegroting  2021
Onvoorzien vrij beschikbaar
158 32 38 46 62 167
Onvoorzien invest. na opmaak begroting   30 0 0 0 0
Loonstijging 0 0 170 173 175 178
Onvoorzien lijst investeringen 0 170 225 293 295 295
Idem afschrijving invest.openb.ruimte 0 370 0 0 0 0
Werkkostenregeling 80% overschr. 0 34 36 36 36 36
Totaal 158 636 469 548 568 676

In de primitieve (meerjaren)begroting wordt een post voor onvoorziene uitgaven opgenomen van € 32. De raming van deze post is gebaseerd op een bedrag van € 2 per inwoner. Voor loonstijging volgende de CAO is € 170 meegenomen. Dit bedrag is in de jaren 2019 t/m 2021 geïndexeerd met 1,5%. Voor afschrijvingslasten van investeringen in de openbare ruimte met maatschappelijk nut (wegen etc.) zijn voor 2018 geraamd op € 340. De hierbij behorende geraamde investeringen staan ook op de lijst van investeringen. De geringe stijging in de jaren 2019 t/m 2021 komt door het gering aantal geplande investeringen in die jaren. Met ingang van 2016 wordt hier geen rentelast meer in meegenomen omdat de investeringen met eigen middelen worden gefinancierd en de uitzetting op korte termijn (verplicht schatkistbankieren) geen rente oplevert.
Er is geen bedrag meer opgenomen voor afschrijving investeringen in de openbare ruimte met maatschappelijk nut, omdat hiervoor in 2017 een reserve is gevormd en de afschrijvingen hier ten laste van worden gebracht.

Overzicht incidentele lasten en baten per programma

Overzicht incidentele lasten en baten per programma

Klik hieronder op een onderdeel.

Incidentele lasten

Bij activering zijn de kapitaallasten in de (meerjaren)begroting meegenomen onder onvoorzien gereserveerd.

(bedragen x € 1.000)

Incidentele lasten per programma:
worden onttrokken ad reserves of geactiveerd
Begroting primair 2018 Meerjarenbegroting 2019 Meerjarenbegroting 2020 Meerjarenbegroting 2021
Programma 0 | Algemeen bestuur en organisatie
Geen incidentele lasten        
Programma 1 | Openbare orde en veiligheid
Organisatie regionale veiligheidsdag in 2018
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
15      
Programma 2 | Verkeer en openbare ruimte
Ontsluiting industrieterrein Bullingerslag 2019
(t.l.v. industrieterrein Bullingerslag)
  920    
Renovatie diverse zandwegen 2018
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
10      
Groot onderhoud bruggen Dedemsvaartweg 2018
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
30      
Afwaarderen snelheid Conradsweg 2018
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
10      
Sneeuwploeg nr. 1 t.b.v. vrachtauto 2019
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
  10    
Sneeuwploeg nr. 2 t.b.v. tractor 2018
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
10      
Sneeuwploeg nr.4 t.b.v. tractor 2020
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
    10  
Programma 3 | Economie/ ondernemen
Leader III: lokale projectbijdragen 2016/2017
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
75      
Herziening detailhandelsvisie 2018
(t.l.v. reserve zonder bestemming
20      
Programma 4 | Onderwijs
Geen incidentele lasten        
Programma 5 | Sport, cultuur, recreatie en toerisme
Klok van Wou 2018
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
25      
Kappen i.v.m. iepziekte: 420 bomen in 2018
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
28      
Herplant: 600 bomen 2018
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
90      
Flora- en faunawet: invent.- en uitvoeringsmaatregelen 2016/2017
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
40      
Herinrichten groenstroken Staphorst Zuid 1 2018
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
50      
Opstellen en uitvoeren renovatieplan openbaar groen 2019
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
  1.000    
Snoeien en rooien van bomen 2018 t/m 2020
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
50 50 50  
Programma 6 | Sociaal domein
Doorontwikkeling sociaal domein 2018
(t.l.v. reserve sociaal domein)
100      
Extra inzet capaciteit sociaal domein 2018 t/m 2021
(t.l.v. reserve sociaal domein)
400 300 300  
Ontwikkelen van algemene voorliggende voorzieningen 2018 t/m 2020
(t.l.v. reserve sociaal domein)
50 50 50  
Programma 7 | Volksgezondheid en milieu
Uitzetten ondergrondse containers buitengebied 2016
(t.l.v. reserve afval)
24      
Projectkosten uitvoeringsprogramma durzaamheid 2015 t/m 2019
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
220 55    
Programma 8 | Volkshuisvesting en ruimtelijke ordening
Nieuwe omgevingswet: implementatie 2017
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
200      
Programma 9 | Overhead
Gemeentewerkplaats: groot onderhoud 2017
(t.l.v. reserve onderhoud gebouwen)
430      
Gemeentehuis: onderzoek groot onderhoud 2017
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
100      
Materieel: grondbak
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
4      
Idem: platte wagen
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
10      
Winterlogic systeem volgen strooivoertuigen
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
20      
Totaal incidentele lasten 2.011 2.385 410 0

Toelichting:
Alle incidentele lasten worden gedekt uit de reserve zonder bestemming, zodat er per saldo ten laste of bate van de exploitatiebegroting geen incidentele lasten of baten komen.

Incidentele baten

(bedragen x € 1.000)
geen incidentele baten, met uitzondering onttrekkingen reserves:

Incidentele baten per programma:
worden onttrokken ad reserves of geactiveerd
Begroting primair 2018 Meerjarenbegroting 2019 Meerjarenbegroting 2020 Meerjarenbegroting 2021
Programma 0 | Algemeen bestuur en organisatie
Geen incidentele baten        
Programma 1 | Openbare orde en veiligheid
Organisatie regionale veiligheidsdag in 2018
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
15      
Programma 2 | Verkeer en openbare ruimte
Ontsluiting industrieterrein Bullingerslag 2019
(t.l.v. industrieterrein Bullingerslag)
  920    
Renovatie diverse zandwegen 2018
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
10      
Groot onderhoud bruggen Dedemsvaartweg 2018
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
30      
Afwaarderen snelheid Conradsweg 2018
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
10      
Sneeuwploeg nr. 1 t.b.v. vrachtauto 2019
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
  10    
Sneeuwploeg nr. 2 t.b.v. tractor 2018
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
10      
Sneeuwploeg nr.4 t.b.v. tractor 2020
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
    10  
Programma 3 | Economie/ ondernemen
Leader III: lokale projectbijdragen 2016/2017
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
75      
Herziening detailhandelsvisie 2018
(t.l.v. reserve zonder bestemming
20      
Programma 4 | Onderwijs
Geen incidentele baten        
Programma 5 | Sport, cultuur, recreatie en toerisme
Klok van Wou 2018
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
25      
Kappen i.v.m. iepziekte: 420 bomen in 2018
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
28      
Herplant: 600 bomen 2018
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
90      
Flora- en faunawet: invent.- en uitvoeringsmaatregelen 2016/2017
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
40      
Herinrichten groenstroken Staphorst Zuid 1 2018
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
50      
Opstellen en uitvoeren renovatieplan openbaar groen 2019
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
  1.000    
Snoeien en rooien van bomen 2018 t/m 2020
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
50 50 50  
Programma 6 | Sociaal domein
Doorontwikkeling sociaal domein 2018
(t.l.v. reserve sociaal domein)
100      
Extra inzet capaciteit sociaal domein 2018 t/m 2021
(t.l.v. reserve sociaal domein)
400 300 300  
Ontwikkelen van algemene voorliggende voorzieningen 2018 t/m 2020
(t.l.v. reserve sociaal domein)
50 50 50  
Programma 7 | Volksgezondheid en milieu
Uitzetten ondergrondse containers buitengebied 2016
(t.l.v. reserve afval)
24      
Projectkosten uitvoeringsprogramma durzaamheid 2015 t/m 2019
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
220 55    
Programma 8 | Volkshuisvesting en ruimtelijke ordening
Nieuwe omgevingswet: implementatie 2017
(t.l.v. reserve zonder bestemming)
200      
Programma 9 | Overhead
Gemeentewerkplaats: groot onderhoud 2017
(t.l.v. reserve onderhoud gebouwen)
430      
Gemeentehuis: onderzoek groot onderhoud 2017
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
100      
Materieel: grondbak
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
4      
Idem: platte wagen
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
10      
Winterlogic systeem volgen strooivoertuigen
(t.l.v. reserve grondexploitatie)
20      
Totaal incidentele baten
2.011 2.385 410 0

Toelichting:
Alle incidentele lasten worden gedekt uit de reserve zonder bestemming, zodat er per saldo ten laste of bate van de exploitatiebegroting geen incidentele lasten of baten komen.

Recapitulatie reserves en voorzieningen

Recapitulatie reserves Werkelijk 2016
Begroting 2017
Begroting primair 2018
Meerjarenbegroting
2019
Meerjarenbegroting
2020
Meerjarenbegroting
2021
Werkelijke stand 1 januari 50.526 52.678 48.187 45.074 45.014 43.761
Bij: resultaat voorgaand jaar 183 158        
Bij: toevoegingen 4.846 3.228 3.481 3.343 2.027 1.432
Af: onttrekkingen - 2.877 - 7.877 - 6.594 - 3.403 - 3.280 - 2.797
Geraamde stand 31 december 52.678 48.187 45.074 45.014 43.761 42.396

De afname van de reserves komt doordat er in de komende jaren de afschrijvingslasten van diverse investeringen in de openbare ruimte met maatschappelijk en meerjarig nut ten laste van de reserves gebracht worden, oplopend van € 350 in 2018 tot € 489 in 2021.

Ook worden de afschrijvingslasten van diverse gemeentelijke gebouwen jaarlijks ten laste van de daartoe in 2015 gevormde reserve gebracht. Het gaat om een jaarlijks bedrag van € 641. Doorgaans vinden de uitgaven in een later stadium plaats dan geraamd. Daarnaast worden incidentele uitgaven die niet geactiveerd hoeven te worden ten laste van de reserves gebracht. De werkelijke stand van de reserve is dan ook veelal hoger dan de geraamde. De toekomstige winsten op grondexploitaties worden geraamd op € 7,3 miljoen (inclusief industrieterrein Bullingerslag), waarvan tot september 2017 € 1 miljoen is gerealiseerd. Dit komt ten gunste van de reserve grondexploitatie.

Hierbij is geen rekening gehouden met een 2-tal investeringen die als bovenwijkse voorziening ten laste van het industrieterrein Bullingerslag gebracht kunnen worden.
Het betreffen de volgende investeringen:
1. Ontsluiting industrieterrein Bullingerslag in 2019 - verwacht krediet € 920 (inclusief voorbereidingskosten)
2. Bajonetaansluiting kruising Oosterparallelweg - JJ Gorterlaan - voorbereidingskrediet € 355.
Ook is geen rekening gehouden met de invoering van mogelijke afdracht van vennootschapsbelasting over wisten door overheidslichamen (gemeenten) per 1 januari 2016, waarbij wordt opgemerkt dat over toekomstige winsten die per begin 2016 reeds verwacht werden geen vennootschapsbelasting verschuldigd is.
De gronden worden in de fiscale balans tegen de marktwaarde per 1 januari 2016 ingebracht. 

Recapitulatie voorzieningen Werkelijk 2016
Begroting 2017
Begroting 2018
Meerjarenbegroting
2019
Meerjarenbegroting 2020 Meerjarenbegroting 2021
Werkelijke stand 1 januari 1.380 1.956 1.861 1.891 1.943 1.996
Bij: toevoegingen 669 123 115 117 119 120
Af: onttrekkingen - 93 - 218
- 85
- 65
- 66
- 50
Geraamde stand 31 december 1.956 1.861 1.891 1.943 1.996 2.066